Historia szkoły

Historia szkoły

Budynek szkoły usytuowany jest w dzielnicy Bytomia – Bobrku. W czasach, gdy Bytom należał do Niemiec, przemysłowa gmina Bobrek – Karb była jedną z najbogatszych na Górnym Śląsku. Losy dzielnicy, kościoła i szkoły są ze sobą ściśle powiązane.

  • Historia szkoły

Budowa przypada na lata 1900-1906. Mniej więcej w tym samym czasie budowano znajdujący się w pobliżu kościół oraz dworzec kolejowy.

Rozbudowa szkoły trwała jednak dłużej, na co wskazują zachowane dokumenty. Projekt budynku szkoły pochodzi z roku 1900. 

Na powyższym zdjęciu projektu z 1917 roku oraz poniższym zdjęciu budynku szkoły widać, że pierwotnie były to dwa osobne budynki.

Na zdjęciu poniżej widoczny jest także szlaban graniczny, a obok szkoły stoi budynek być może jest to budynek strażnicy celnej.

 

Na następnym zdjęciu

Nie  ma już przejścia granicznego, strażnicy i w miejscu starych drzew pojawiły się młode oraz słup informacyjny. To wszystko w przeciągu sześciu lat. Być może takie zmiany miały związek z odbywającymi się tu powstaniami śląskimi. W naszej szkole Na ścianie, wewnątrz budynku szkolnego, znajduje się tablica upamiętniająca zebrania miejscowych Powstańców Śląskich. Z tego budynku „wyruszali w bój”. Tablicę w 1959 roku ufundował ZBOWiD.

Z późniejszych lat zachował się także Dokument z 1943 roku, w którym Professor Ernst Pietrusky – architekt z Wrocławia odpowiada na pismo Burmistrza Gminy Bobrek – Karb, przysłane mu w 1938. Wraz z rezygnacją architekt zwraca plany wykończenia budynku szkolnego przy ulicy Bergwerstrasse 2. Być może było to spowodowane trudnościami wynikającymi z działań wojennych.


Dzisiejszy budynek szkolny złożony z dwóch przyległych do siebie bloków, a skupiający niejako kilka połączonych później ze sobą części, w swej pierwotnej formie zaprojektowany i wybudowany został z przeznaczeniem do edukacji i wychowania dzieci i młodzieży. Styl budynku określa się jako historyzm z elementami modernizmu i uznawany jest jako obiekt zabytkowy * (w skali * – ****).

W 1900 roku szkołą kierował Joseph Lompa, z którym współpracowali: Stanislaus Piechaczek, Karl Wustmann, Biniessek, Eisner, Wiz Sczygiel, Wittek, Simon. Sześć lat później grono pedagogiczne się nieco zmieniło. Kierownikiem pozostał Joseph Lompa, nauczycielami byli Joseph Frank, Karl Hawlitschka, Karl Kosellek, Hermann Larisch, Albert Lompa, Przesdzing, Karl Wustmann, Winch, Wyrwoll, Richtarski, Zwior.


W czasach powojennych szkoła kontynuowała swoją działalność. (Na zdjęciach poniżej widzimy kadrę nauczycielską i uczniów Szkoły Podstawowej Nr 15 z 1953 roku.)


17 kwietnia 1945 roku w budynku została uruchomiona pierwsza polska szkoła w Bobrku pod nazwą Szkoła Podstawowa nr 2 przy ul. Stalina 18 (tak przez pewien czas nazywała się obecna ulica Konstytucji). Następnie utworzono jeszcze Szkołę Podstawową nr 5 i Szkołę Podstawową nr 6, ponadto w budynku mieścił się Dom Nauczyciela.
Po przemianach administracyjnych w 1951 roku, powstała Szkoła Podstawowa nr 15 i Szkoła Podstawowa nr 16. Z biegiem czasu, Szkoła Podstawowa nr 15 została wchłonięta przez Szkołę Podstawową nr 16 a w latach osiemdziesiątych szkoła została przeniesiona do obecnego budynku przy ulicy M. Rataja 3.

Szkoła specjalna

W 1947 roku, staraniem Franciszka Łabędzia, w najmłodszej części budynku szkolnego, została utworzona szkoła kształcąca uczniów niepełnosprawnych intelektualnie z powiatu Bobrek, nosząca nazwę: Powszechna Szkoła Specjalna nr 6, przy ulicy Stalina 22. Według przekazu ustnego już w czasach niemieckich budynek miał spełniać taką samą funkcję. Założyciel i pierwszy kierownik szkoły organizował akże dawną szkołę specjalną w Bytomiu Karbiu, był kierownikiem Szkoły Podstawowej nr 1 w Stolarzowicach, oraz kierownikiem internatu w Bytomiu Bobrku.

(zachowały się pierwszy dziennik i dzwonek z tamtych czasów)


W 1951 roku szkoła przyjęła nazwę Szkoła Podstawowa Specjalna nr 17, jej kierownikiem została Eugenia Sawka (przedstawiona na zdjęciu poniżej).

Wśród ówczesnych nauczycieli m.in. byli: Irena (Swoszowska) Ruda, Helena Ryndak (Osika), Krystyna Machelska (Zbytut), Krystyna Langer, Jan Radkiewicz, Maria Porębska, Adam Oleksy.


W 1972 roku szkołą zaczął kierować nowy dyrektor Alina Pokrywa.

Za jej kadencji zaczęto czynić starania o pozyskanie budynku po Szkole Podstawowej nr 16, a w najstarszej części budynku dobudowano trzecie piętro z przejściem z bloku A do bloku B.

W 1980 roku, w części mieszkalnej budynku, decyzją Kuratora Oświaty i Wychowania, powstała Szkoła Podstawowa nr 1 dla uczniów umysłowo upośledzonych w stopniu głębszym. Następnie poszerzono budynek szkolny o część zajmowaną wcześniej przez Szkołę Podstawową nr 15 (dawną Szkołę Podstawową nr 2). Dało to możliwość zebrania tzw. „klas życia” ze wszystkich bytomskich szkół w jedno miejsce. Założycielem i pierwszym dyrektorem szkoły była Maria Jasińska.


Adaptacja części budynku następowała sukcesywnie. Pierwszymi nauczycielami byli: Maria Kania, Danuta Ratuś, Marianna Sikora, Zofia Kleban i Jerzy Chałupczak.

Dalsze losy „Szkoły Podstawowej Nr 17”

Od 1986 roku dyrektorem Szkoły Podstawowej Specjalnej nr 17 została Maria Miszczyk.


W tym czasie szkoła zyskała dodatkowe pomieszczenia (dzisiejszy blok B). Dzięki staraniom dyrektor Miszczyk, udało się w znacznym stopniu zmodernizować szkołę i wyposażyć ją w potrzebne środki dydaktyczne. Według opinii świadków, to właśnie jej osoba w znacznym stopniu wpłynęła na kształt dzisiejszej szkoły. Za jej kadencji w kraju doszło do zmiany ustroju, kolejnych reform szkolnictwa, w związku z czym szkoła musiała przystosować się do nowej sytuacji.

Dalsze losy „szkoły życia”

Kolejnym dyrektorem Szkoły Podstawowej Specjalnej nr 1 była Teodozja Zubrzycka, kierująca szkołą w latach 1991-1993.

Od 1993 roku funkcję dyrektora objęła Ewa Sikora

która tę funkcję pełniła do momentu utworzenia zespołu szkół. Za jej kadencji przystosowano budynek do funkcjonowania szkoły dla niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym, znacznym i głębokim.

Znaczącym momentem w historii szkoły był rok 2001, kiedy to doszło do połączenia dwóch zespołów szkół w jeden Zespół Szkół Specjalnych nr 3, którego dyrektorem została Maria Miszczyk, natomiast stanowisko wicedyrektora objęła Ewa Sikora.

Oprócz formalnego połączenia szkół zburzono fizycznie dzielący je mur


W roku 2002 dyrektorem Zespołu Szkół nr 3 został Mirosław Wall.


W latach 2002-2003 wykonano szereg prac modernizacyjnych szkoły, które ułatwiły funkcjonowanie wszystkich szkół jako jednego zespołu.

Za jego kadencji wybudowano nowe boisko szkolne oraz halę widowiskowo – sportową

 

 

W październiku 2007 roku dyrektor szkoły odebrał z rąk Prezydenta Miasta  Bytomia oraz  Przewodniczącego  Rady  Miejskiej  Medal Miasta  Bytomia  za  szczególne  zasługi   dla  miasta  w dziedzinie społecznej.

 

 Było  to   szczególne   wyróżnienie   w  roku   jubileuszu 60 lecia szkoły.

 1 września 2010 roku w naszej szkole miała miejsce wojewódzka inauguracja roku szkolnego 2010/2011, wówczas nasza szkoła gościła m.in. panią Ministrę Edukacji Krystynę Szumilas.

 

Decyzją władz miasta Bytomia z dniem 1 września 2012 roku do naszej szkoły przeniesiono większość uczniów i nauczycieli z Zespołu Szkół Specjalnych Nr 5 w Bytomiu – Miechowicach.


Bibliografia:

1. Adressbuch der Stadt Beuthen O.S. einschlieBlich des Verwaltungsbezirks Schwarzwald und der Gemeinde RoBberg. 1899-1900. Beuthen [1900],
2. Geschichte des Vereins katholischer Lehrer zu Beuthen OS. W: Festschrift zur XT. Haupt-Versammlung des Yereins kathol. Lehrer Schlesiens in
Beuthen OS.
Beuthen 1906.
3. Materiały Archiwum Państwowego w Katowicach, zespoły: Kuratorium Okręgu Szkolnego Śląskiego, Prezydium Miejskiej Rady Narodowej
w Bytomiu.
4. Archiwum Budowlane Wydziału Architektury Urzędu Miejskiego w Bytomiu, materiały dotyczące budowy szkół.
5. Archiwum szkoły, Dzienniki i arkusze klasyfikacyjne.
6. Przekaz ustny: Irena Ruda, Maria Jasińska, Alina Pokrywa, Jadwiga Wencko, Maria Miszczyk, Ewa Sikora.
Opcowali: Jan Jagieła i  Bogumiła Bobik